Deze website maakt gebruik van cookies

Burgerschap en humanisering van de publieke sector

Integratie van vluchtelingen: sociaal werkers en inwoners in actie

Promotieonderzoek van Neeltje Spit
Promotoren: prof.dr. Margo Trappenburg en prof.dr. Evelien Tonkens

Loopt van : september 2017- september 2022 

Korte samenvatting

De toestroom van vluchtelingen naar Europa, die ook in Utrecht merkbaar is, stelt zowel nieuwkomers als de ontvangende samenleving voor de uitdaging om een integratieproces aan te gaan. Sociaal werkers en inwoners (vrijwilligers en bewonersinitiatieven) spelen een rol in het bevorderen van dit integratieproces. Ze krijgen te maken met de complexiteit van het integreren in een nieuwe samenleving en de sociale spanningen die dit kan oproepen. 

Een andere uitdaging is hun rolverschuiving, waarbij -onder de noemer participatiemaatschappij- een grotere verantwoordelijkheid aan burgers wordt toegedicht. In dit onderzoek behandelen we de vraag hoe sociaal werkers en actieve inwoners het integratieproces van statushouders (mensen met een vluchtelingenachtergrond die een verblijfsvergunning hebben voor 5 jaar) stimuleren.


Meer informatie over het project vind je ook op de website van kennisplatform Utrecht Sociaal (kUS)


Het veldwerk wordt onder andere uitgevoerd in Houten en Overvecht.

Eerste resultaten: 

1) De vrijwilligers zijn de grote steunpilaren. Ze vervullen vaak de rol van familielid of vriend(in). Tegelijk zit er een grens aan hun draagkracht. Ze zijn niet altijd in staat (tijdig) te signaleren. Dat kan de afhankelijkheidsrelatie bredere integratie in de weg staan. 

2) De sociaal werkers zijn veelal regisseurs. Nieuwkomers zijn dankbaar voor hun hulp. Maar: de integratieproblematiek wordt beperkt geagendeerd in media en op beleidsniveau. Hulp is veelal op individueel niveau en niet collectief. Voor de lange termijn integratie is beperkt inzet en aandacht. 

3) Burgerinitiatieven zijn een stimulans en kans. Ze zorgen voor praktische ondersteuning, ontmoeting en belangenbehartiging. Toch: Ontmoetingen zijn veelal incidenteel. Facilitering ontbreekt of sluit niet aan, en wederkerigheid organiseren kost (meer) tijd en aandacht.


Bekijk een interview en reportage naar aanleiding van de eerste casestudy in Houten:

https://www.omroephouten.nl/onderzoek-integratie-nieuwkomers/





De toestroom van vluchtelingen naar Europa, die ook in Utrecht merkbaar is, stelt zowel nieuwkomers als de ontvangende samenleving voor de uitdaging om een integratieproces aan te gaan. Welke rol spelen sociaal werkers en inwoners (vrijwilligers en bewonersinitiatieven) in het bevorderen van dit integratieproces?