Deze website maakt gebruik van cookies

Drs. Bert Gasenbeek

Bert Gasenbeek
Functie

Onderzoeker geschiedenis en systematiek van het humanisme.
Directeur Humanistisch Historisch Centrum
Directeur J.P. van Praag Instituut voor onderzoek naar de geschiedenis van het humanisme in Nederland

Telefoon

06-22759878

Titulatuur

Drs.

Organisatie

wetenschappelijk personeel, Leerstoel Humanisme en filosofie, Humanistisch Historisch Centrum

Biografie

Bert Gasenbeek (1953) is vanaf 2002 onderzoeker geschiedenis en systematiek van het humanisme. Zijn speciale aandachtsgebied is de voorgeschiedenis, het ontstaan en de ontwikkeling van de humanistische stroming en beweging in Nederland vanaf 1850. Bert Gasenbeek studeerde politieke en sociale wetenschappen (cum laude 1987) aan de Universiteit van Amsterdam. Van 1980 tot 2009 was hij hoofdbibliothecaris van resp. het Humanistisch Opleidings Instituut en de Universiteit voor Humanistiek. Sedert 1997 is hij directeur van het mede door hem opgerichte Humanistisch Historisch Centrum. In 2003 is hij benoemd tot Fellow of the Advisory Board of the Center for Inquiry Libraries (Buffalo, VS). En sinds 1 januari 2009 is hij tevens directeur van het J.P. van Praag Instituut voor onderzoek naar de geschiedenis van het humanisme in Nederland

Onderzoek

Lopend onderzoek:




Promotie-onderzoek

Humanisme in Nederland 1855-2016: het verhaal van een humanistisch levensbeschouwelijke traditie.

Toelichting:

Vanaf 1850 wordt humanisme in Nederland veelal gelijk gesteld met het humanisme van de georganiseerde humanistische beweging. Het doel van dit onderzoek is om het beeld van de Nederlandse humanistische levensbeschouwelijke traditie gevarieerder te maken en te verbreden door de levensbeschouwing van acht markante  figuren te bestuderen die niet actief waren in de centrale humanistische organisaties van hun tijd, maar die waarschijnlijk wel als humanist zouden kunnen worden beschouwd.Centrale vraag is hoe de levensbeschouwingen van Johannes van Vloten, Conrad Busken Huet ,  Carry van Bruggen, Just Havelaar, Annie Romein-Verschoor, Hella Haasse, Ayaan Hirsi Ali, en Bas Heijne zich verhouden tot het levensbeschouwelijk humanisme van de georganiseerde humanistische beweging in hun tijd?Onderzoeksopzet: de acht gekozen toonaangevende figuren hebben gemeenschappelijk dat het publieke intellectuelen zijn; dat ze niet deelnamen aan een humanistische organisatie; dat zij goed in verband kunnen worden gebracht met de levensbeschouwelijke issues in hun tijd en dat zij daarin waarschijnlijk een kritische en onafhankelijke positie innamen, en probeerden een onafhankelijke en waarschijnlijk humanistische levensbeschouwing te formuleren. Van ieder tijdvak zal op basis van secundaire literatuur worden beschreven hoe de georganiseerde humanistische beweging zich manifesteerde én wat de belangrijkste kenmerken waren van haar humanisme.  Vervolgens komen per tijdvak twee van de genoemde markante figuren aan de orde, waarbij aan de hand van een aantal vragen en sleutelpublicaties de levensbeschouwelijke ontwikkeling van de betreffende figuur centraal staat. Het onderzoek focust op hun levensbeschouwelijke achtergrond, de ontwikkeling van en de inhoud van hun levensbeschouwing tegen de achtergrond van de maatschappelijke en levensbeschouwelijke context. Het bronnenmateriaal zal vooral bestaan uit primaire, gepubliceerde literatuur (brochures, boeken en tijdschriftartikelen.)
















Selectie publicaties

Gasenbeek, Bert (red.). Vrijdenken en humanisme in Nederland. 40 plekken van herinnering. Bussum, Thoth, 2016.

Gasenbeek, A. (red.) Piet Spigt. Een humanist onder de vrijdenkers en vrijdenker onder de humanisten. Breda, Papieren Tijger, 2014.

Gasenbeek, A. e.a. (red.) In het licht van de wereldliteratuur; een humanistische bloemlezing.
Breda, Papieren Tijger, 2014.

Gasenbeek, A. & Voets, H. (2012). Humanistische antwoorden op de financiel-economische crisis? Tijdschrift voor humanistiek, 13(50/51), 49-61.

Gasenbeek, A. & Hietland, C. (2012). Van jeugdig pacifisme naar geestelijke weerbaarheid: de Jongeren Vredes Actie 1924-1940. (Humanistisch Erfgoed, 16). Breda: Papieren Tijger.

Stolk, V.J. & Gasenbeek, A. (Eds.). (2012). Liefde, dood en Jodenhaat: een (her)uitgave van Jan Hovings levensherinneringen en radioredes tegen de Jodenhaat (Humanistisch Erfgoed, 17). Breda: Papieren Tijger.

Gasenbeek, A. (Ed.). (2011). 'Liever een dode leeuw dan een levende hond; over de betekenis van de vrijdenker en humanist Leo Polak (1880-1941). (Humanistisch Erfgoed, 15). Breda: Papieren Tijger.

Gasenbeek, A. (2011). De vooroorlogse weg van Jaap van Praag naar het humanisme. Tijdschrift voor humanistiek, 46(12), 48-55.

Gasenbeek, A. (Ed.). (2010). 'Misschien is niets geheel waar ... en zelfs dát niet': Multatuli: inspiratiebron voor vrijdenkers en humanisten. Breda: Papieren Tijger.

Gasenbeek, Bert ‘Jaap van Praag (1911-1981) ; een korte levensschets’, in : Derkx, Peter, J.P. van Praag : om de geestelijke weerbaarheid van humanisten. (Breda, Papieren Tijger, 2009).  
 
Gasenbeek, Bert, (2007) Denkers zonder dogma’s. (Utrecht, het Humanistisch Archief)
 
Gasenbeek, Bert en Piet Winkelaar, (2007), Humanisme. (Kok, Kampen, 2007).

Gasenbeek, Bert. en Derkx, P., (red.), (2006) Georganiseerd humanisme in Nederland: geschiedenis, visies en praktijken. (Amsterdam, SWP, 2006).
 
Gasenbeek, Bert, J.C.H. Blom en J.W.M. Nabuurs (red.), (2006) God noch autoriteit: geschiedenis van de vrijdenkersbeweging in Nederland. (Amsterdam, Boom, 2006). 
   
Gasenbeek, Bert, (2006) ‘Humanism in the Netherlands’, in: T. Flynn (red.) The New Encyclopedi

Bekijk de wetenschappelijke publicaties
Bekijk de vak- en populariserende publicaties




Lidmaatschappen en functies

       
  • Member Editorial Board van de Bookserie Histories of the Sacred and the Secular 1700-2000 (Palgrave MacMillan).       [li]Redactielid Humanistische canon.