Cookies

Deze website maakt gebruik van cookies. Wij verzoeken u cookies te accepteren. Meer info

Naar de inhoud

Zingeving & Professie

Kromme Nieuwegracht 29, 3512 HD, Utrecht

030 239 0100 (di t/m vrij)

zingevingenprofessie@uvh.nl

Praktijkcentrum Zingeving & Professie Over ons Blog Professionaliteit anno nu

Professionaliteit anno nu

Een impressie van een optreden van het Toetstheater

Door Enny Keiren, joker bij het Toetstheater


Voor ons zit Laura, al 16 jaar werkend als verzorgende in Stagnatius Zorggroep, met in haar hand een bulletin van de Raad van Bestuur. Zij leest voor,  op cynische toon. Het publiek luistert mee, bijeen gekomen voor het symposium ‘Professionaliteit anno nu’ op 26 november jl., georganiseerd door CNV Publieke Zaak in samenwerking met de Gereformeerde Hogeschool te Zwolle.

“Het kabinet wil dat ouderen met een lichte zorgvraag zo lang mogelijk thuis blijven wonen. Vanaf 2014 kunnen nieuwe cliënten niet meer terecht in een zorgcentrum, omdat de zorgverzekeraar geen nieuwe opnames meer vergoedt. Deze verandering heeft gevolgen voor de zorgcentra van Stagnatius Zorggroep. Wij zijn genoodzaakt tussen 2015 en 2020 enkele zorgcentra te sluiten. Het mag duidelijk zijn dat de veranderingen in de ouderenzorg ook gevolgen gaan hebben voor onze medewerkers. Stagnatius Zorggroep wil de kwaliteiten en competenties van de medewerkers optimaal benutten en ontwikkelen, de betrokkenheid en motivatie van medewerkers vasthouden, waardoor zij de medewerkers weet te binden en te boeien.”

Na een boeiende inleiding op het thema door Thijs Tromp, was het Toetstheater aan de beurt om een dilemma voor te leggen aan het publiek. Of liever gezegd, een van de vele dilemma’s. De keuze viel op de chronische zorg, waarin veel verandert.


We zien hoe Laura eieren voor haar geld kiest en op een interne vacature solliciteert waar haar hart eigenlijk niet echt ligt. Het alternatief is werkeloosheid. Maar het publiek voelt hoe zij baalt van haar nieuwe rol als woonbegeleider. Ze baalt er vooral ook van dat dit allemaal zo maar gebeurt, zonder dat ooit iemand naar haar mening vroeg. Als professional, vanuit haar ervaring, als mens misschien? Ze is boos op het management van Stagnatius Zorggroep,  het bestuur, de politiek, het hele kabinet en zelfs ook de nieuwe koning ‘met zijn participatiesamenleving’. 

Thea, haar teamleider (ze mag zich nu zorgcoach noemen)  laat blijken dat ze signalen van onvrede oppikt van Laura, maar er niet veel mee op heeft. ‘Dat gezicht alleen al… ’. Ook haar eigen rol is veranderd . Ze is uitvoerig getest op competenties en zit zelf in een ontwikkeltraject. Ieder heeft een eigen  verantwoordelijkheid, daar zit ook de uitdaging, we moeten blijven bewegen. Dat mag je  dus ook van medewerkers als Laura verwachten.  Als het haar niet bevalt hier, dan moet ze er voor uit komen en kleur bekennen. ‘Laten we er professioneel mee omgaan zeg! ‘

Het publiek spoort Laura aan om het gesprek met haar zorgcoach aan te gaan. Laura heeft dit tot dusver vermeden. Het publiek reageert duidelijk en adequaat, vanuit de gedachte dat reflectie en transparantie kunnen bijdragen aan professionele zorgverlening. Als Laura het gevoel heeft dat zij geen invloed heeft, kan dit leiden tot ‘moral distress’, en dat is wat we hier zien. 

Maar ook Thea, haar zorgcoach, krijgt advies hoe zij dit gesprek in kan gaan. Als zij zich laat leiden door haar allergie voor slachtoffergedrag loopt het niet goed af.

De situatie waarover we ons buigen gaat  verder dan een training in coachingsvaardigheden. Interessant is hoe het publiek de kwestie breder benadert: het nodigt ook Thea uit te reflecteren. Als ieder zich in het eigen werk bewust is van de eigen rol, en als we elkaar helpen om te expliciteren waar het echt om gaat, dan kunnen manieren worden gezocht om dit tot zijn recht te laten komen.

We bevinden ons hier op een  ‘plek der moeite’, waar prof. Dr. Harry Kunneman in zijn oratie ‘Kleine waarden en grote waarden’ op 12 november jongstleden over sprak. Plekken der moeite en taaie vraagstukken zijn werkplaatsen. Via aandacht voor kleine verhalen kunnen we goed werk verder ontwikkelen en praktiseren. Laten we ze betreden, in plaats van ze te controleren en te verdringen, betoogde hij. En dat geldt niet alleen voor professionals, maar ook voor bestuurders.
Thea en Laura kunnen elkaar een ingang verlenen om tot ‘hogere gronden’ te komen. Het publiek voelde dit haarfijn aan en gaf de kleine verhalen hierdoor betekenis.

Thijs Tromp begon zijn inleiding met de constatering dat de huidige veranderingen op de zorgmarkt ons voor grote uitdagingen stellen. De vragen die aan het Toetstheater gesteld worden zijn daar een afspiegeling van. Met recente thema’s als individualisering in het plaatsingsbeleid van (jeugdige) delinquenten, of integratie van oudere migranten en vluchtelingen,  staat ook het Toetstheater midden in de complexiteit van nu.


Het Toetstheater voelt zich daar thuis.