Cookies

Deze website maakt gebruik van cookies. Wij verzoeken u cookies te accepteren. Meer info

Naar de inhoud

Informatie - documentatie - onderzoek - archief

Kromme Nieuwegracht 29, 3512 HD, Utrecht

T (030) 239 01 64, hhc@uvh.nl
IBAN NL 25 INGB 0007 6954 53 

Humanistisch Historisch Centrum Humanisme Wat is humanisme Internationaal Humanisme

Internationaal Humanisme

Aanhangers van het humanisme vindt men op dit moment vooral in West-Europa. Er zijn ook een vrij groot aantal humanistische organisaties in de Verenigde Staten en in India, waaronder enkele heel grote. Ook elders in de wereld vindt men wel organisaties, maar die zijn over het algemeen zeer klein.
 
De opvattingen van humanisme die men in deze organisaties aantreft, zijn zeer verschillend. Net als in Nederland kun je anti's, imi's en pluri's onderscheiden, maar als je preciezer kijkt zijn er binnen elk van die hoofdgroepen ook weer talloze verschillen. Bij elkaar zijn er internationaal dus heel veel verschillende humanismen:

  • Een pluriform humanisme zoals in Nederland bij het HV, dat uitgaat van tolerantie, het goed recht van ieder om er eigen ideeën op na te houden, zolang daar anderen niet door worden benadeeld. Dit is typisch Noordwest-Europees.

  • In de Scandinavische landen richten de humanistische organisaties zich vaak op het bieden van niet-godsdienstige alternatieven voor kerkelijke rituelen, zoals huwelijken, uitvaarten, geboortevieringen, e.d. Een voorbeeld zijn de Noorse humanisten, die zich concentreren op 'civil confirmation' ('burgerlijke bevestiging': plechtigheden waarbij belangrijke mijlpalen in je leven gevierd worden). In België worden regelmatig oproepen gedaan om je te laten 'ontdopen'.

  • Religieus getinte of geïnspireerde vormen van humanisme vindt men nogal eens in de engelstalige landen. Een voorbeeld van zulke 'religieus-humanististen' is de Fellowship of Religious Humanists in de VS. Verwant zijn de 'ethisch humanisten', die vaak uit vrijzinnig-godsdienstige groepen zijn voortgekomen.

  • Tegenover deze spirituele vorm van humanisme staat het rationalisme, het vast vertrouwen op de rede en de natuurwetenschap, dat vooral in Noord-Amerika veel volgelingen trekt. Ook in India is deze stroming sterk, waar wetenschap als instrument wordt gebruikt om wonderdoeners, pseudo-heiligen en kwakzalvers te ontmaskeren. Ook effectief bij wenende Maria-beelden.

  • Vrijdenkersorganisaties vind je vooral in landen waar de kerken machtig zijn, bijvoorbeeld in Zuid-Europa, waar zij zich richten tegen de katholieke kerk. Maar ook in de VS en India zijn humanistische organisaties vaak veel feller anti-godsdienstig dan bij ons. Dat heeft te maken met de grote dreiging die daar van bepaalde godsdiensten uitgaat: in de VS zijn fundamentele christenen fel tegen de evolutieleer, in India worden misstanden als het kastensysteem, weduwenverbranding en tempelprostitutie op religieuze gronden verdedigd.

  • In Oost-Europa is het humanisme ontstaan als reactie op het communisme, dat weliswaar pretendeerde de bevrijding van de arbeidersklasse te beogen, maar in de praktijk de mensen als een collectief beschouwde dat ondergeschikt was aan de partijlijn, en dat daarmee de mogelijkheden van het individu drastisch inperkte.

  • In India is in de jaren '40 een sociaal-politiek 'radicaal-humanisme' voortgekomen uit de politieke strijd tegen de Engelsen, toen India nog een kolonie was van Engeland.

  • In landen als Egypte worden pogingen gedaan een humanistische vorm van de islam te ontwikkelen.

  • Een praktisch humanisme, dat zich richt op praktisch werk zonder dat een humanistische levensovertuiging benadrukt wordt. Je vindt dat in Nederland bij bijvoorbeeld Humanitas en HIVOS, maar ook wel elders, bijv. in de Verenigde Staten.

  • In Afrika en de VS vindt men vormen van 'vriendschaps'-humanisme die geen diepe theoretische onderbouwing hebben, maar zich richten op een goede sociale omgang tussen mensen. Dit doet denken aan een uitspraak dat voor sommigen humanisme niet veel meer betekent dan 'niceness', 'aardig-zijn'. 

Ongeveer 90 organisaties uit de hele wereld zijn verenigd in de International Humanist and Ethical Union (IHEU). Deze federatie werd in 1952 opgericht in Amsterdam, onder meer vanuit het
Nederlandse HV. Het IHEU Hoofdkwartier was tot 1997 gevestigd in Utrecht, maar thans bevindt het zich te Londen. De IHEU kent ook een jongerenorganisatie, de  International Humanist and Ethical Youth Organization (IHEYO).
 
Een organisatie die humanistische en buitenkerkelijke organisaties in Europa bijeen brengt is de European Humanist Federation (EHF).
Ze zet zich in voor het verspreiden van het humanisme en ijvert voor een seculiere samenleving. Ze houdt zich bezig met mensenrechten en bestrijdt dicriminatie van buitenkerkelijken en atheïsten in Europa.


Daarnaast bestaan er enkele kleinere internationale federaties van vrijdenkers- en humanistische organisaties, zoals de World Union of Freethinkers (WUF) en de International Association for Religious Freedom (IARF).

 

Home

Diensten

Organisatie

Externe links