Cookies

Deze website maakt gebruik van cookies. Wij verzoeken u cookies te accepteren. Meer info

Naar de inhoud

Informatie - documentatie - onderzoek - archief

Kromme Nieuwegracht 29, 3512 HD, Utrecht

T (030) 239 01 64, hhc@uvh.nl
IBAN NL 25 INGB 0007 6954 53 

Humanistisch Historisch Centrum Bronnen Kernteksten humanisme Teksten Blogs Human.nl Kwartetspel van het Humanistisch Verbond

Kwartetspel van het Humanistisch Verbond

HET KWARTETSPELLETJE VAN HET HUMANISTISCH VERBOND, GEMAAKT DOOR MINKE VAN TIENHOVEN

Aangeboden aan het archief op 1 mei 2011, ter ere van het 65-jarig bestaan van de afdeling Griftvallei.

 

Ons ouderlijk huis was doordrenkt van het humanisme, onze moeder was humanist avant la lettre.

Toen ze 10 jaar was, overleed haar vader. Op de middelbare school bleef ze in de 1ste klas zitten. Haar toenmalige docent, de heer Jaap van Praag, liet haar toen ’s middags bij hem en zijn vrouw huiswerk maken om haar te leren hoe ze moest leren.  Jaap van Praag werd als een tweede vader voor haar.

 

Na de oorlog, kort na de oprichting, werd mijn moeder actief lid van het  Humanistisch Verbond. Mijn eerste herinnering aan haar humanistisch ‘werk’  was oom Wim, een jonge man die een tijdje bij ons woonde en me leerde piano spelen. Hij was door de reclassering bij ons geplaatst om terug te keren in de maatschappij. Hij ontrok zich echter aan het toezicht, ontsnapte naar de Biesbosch en werd na een woeste jacht weer gepakt; allemaal heel spannend. Hij was de eerste van velen die bij ons in huis voor langere of kortere tijd verbleven, ‘mensen die het moeilijk hadden’. Soms waren het bekenden, vaak kwamen ze via het HV.

 

Onze moeder was Geestelijk Raadsvrouw, ze bezocht zieken en stervenden en sprak op  begrafenissen en crematies. Ik weet nog hoe ze een keer verontwaardigd thuiskwam uit het ziekenhuis omdat een dominee, die daar ook een zieke bezocht, hardop om stilte had gemaand om ‘samen’ te bidden. Ze kwam van protestante huize; in haar jeugd zat ze op zondagsschool en leerde vele psalmen. Ze zong ze graag en leerde ze ons; onder de afwas voelden we de winden Gods en zeilden met Jezus zelf als stille gast de haven uit. Ook lieten we ons leiden langs grazige weiden en naar waat’ren der rust.

 

 

En rode liederen kwamen voorbij: komt socialisten, sluit de rijen! Het rode vaandel volgen wij….maar dat zong niet zo lekker. Dat was een van haar weinige puntjes van kritiek op het Humanisme: waarom geen liederen? Waarom niet uit volle borst galmen van het hier en nu en eigen verantwoordelijkheid? Even suggereerde ze het volgende lied:

 

 

Begin de dag met frisse moed

Hoe weinig het ook beduid

Wie telkens treuzelt, zucht of rust

Die komt toch nooit vooruit

 

Geen moed verloren is ’t ook zwaar

Steeds dapper bij de hand

Want zonder moeite weet dat goed

Komt nooit iets goeds tot stand!

 

Ik zong het graag voor mijn broertje, die ’s ochtends met een ochtendhumeur de trap afkwam. Ons moeder vond het toch wat te calvinistisch en bleef verder psalmen zingen.

 

Ons vader was heel anders in zijn levensovertuiging; hij was zenboeddhist en sjamaan, hield discussies met de Jehovagetuigen die aan de deur kwamen en kende de bijbel en alle Griekse

sagen en mythen uit zijn hoofd. Hij mediteerde veel en vierde de Zonnewende in een Indiaanse zweethut. Hij was geheel anders dan onze humanistische moeder en toch ging het gezegde van twee geloven op een kussen met de duivel ertussen voor hen helemaal niet op.

 

Een groot gemeenschappelijk goed was hun creativiteit: onze moeder de bedenker, ons vader de uitvoerder.  Zoveel hebben ze samen gemaakt, wandkleden door onze moeder met een ingenieus ophangsysteem van ons vader, veel speelgoed voor ons als een garage, een poppenhuis, de boerderij der dieren.

Het best wordt hun samenwerking geïllustreerd door de meetlatten die ze voor elk eerste kindje in een gezin maakte: ons vader zaagde de 2 meter lat, ons moeder tekende de plaatjes en de tekst erop, ons vader brandde dat in het hout met een oude soldeerbout, ons moeder kleurde de plaatjes in, ons vader lakte alles af en zorgde dat de lat daar kwam te hangen waar de bedoeling was.

De tekst op de latten was heel stichtelijk: ‘Eerst wil ik vlijtig zijn en braaf mijn lesjes leren. Dan wil ik heel de dag mijn lieve ouders eren, want zo groeien uit kleutertjes de grote dames en heren’. Achterop kon de groei van de kinderen bijgehouden worden.

Toen de kleinkinderen kwamen, maakten ze puzzels, hobbelpaarden, loopkonijn en –fietsje, poppenkast met poppen, een Robin Hood pak met pijlenkoker en boog enz.

Zoveel.. voor ons en al hun vrienden.

 

Toen ons moeder 80 jaar werd, 4 jaar geleden, vroegen we de gasten om een A4tje met een goede herinnering voor haar te maken; herinneringen uit het leven van voeger waarin ze steeds meer verzeilde. Met foto’s en tekeningetjes kwam alles wat onze ouders ooit voor hun vrienden en kennissen en hun kinderen gemaakt hadden, zo weer naar haar terug, als dank voor alles. Prachtig om te zien!

 

Onze vader is lang geleden overleden en zeilt nu, hoop ik, in zijn scheepje over de eeuwige jachtvelden. Onze moeder leeft in de wereld ver van de onze, onbereikbaar geworden, vriendelijk glimlachend en stil. Ze woont in een mooie villa in Velp en straks gaan mijn man, mijn broer en ik naar haar toe. Ik zal haar in haar oor fluisteren: het Humvertje mam, weet je nog? Grietje Goodijk? Het Verbond?.. en ik weet bijna zeker dat ze het zich zal herinneren, zo verbonden was ze ermee. We zullen het niet merken, maar toch…

 

Een van de producten van hun samenwerking is het kwartet dat ons moeder maakte bij haar  terugtreden uit het bestuur van het HV, een luchtig spelletje met woordgrapjes.

Mijn vader maakte het doosje waar het in zit en brandde het Humvertje in de deksel.

Dank u voor het aanbod dit kwartet in uw archief te bewaren. Het past daar goed, als mooie herinnering.

 

Tot zover.

 

Rockanje, 1 mei 2011

Joeke van Tienhoven

 

Home

Diensten

Organisatie

Externe links