Cookies

Deze website maakt gebruik van cookies. Wij verzoeken u om cookies te accepteren. Meer info

Dies 2022: Verweven leven, een andere kijk op ons bestaan

Al het leven op aarde is onlosmakelijk met elkaar verbonden, zo stelt filosoof Andreas Weber. Wij mensen vormen slechts een klein onderdeel van dit grotere geheel. Dit perspectief werpt een nieuw licht op ons denken, handelen en voelen. Ook laat het ons anders kijken naar de samenhang tussen natuur, cultuur en politiek. Wat is betekenisvol leven in een rechtvaardige en zorgzame samenleving vanuit een verweven wereldbeeld? Hoe houden we rekening met andere bestaansvormen, met toekomstige generaties?

Tijdens onze 33e Dies Natalis op vrijdag 28 januari 2022 verkennen we perspectieven en methodieken waarmee we morele vragen in relatie tot onze klimaatcrisis onderzoeken. We gaan in gesprek met bioloog en filosoof Andreas Weber die een PDF-bestand‘Enlivenment’ perspectief ontwikkelde als alternatief voor het Verlichtingsdenken. Ook kun je deelnemen aan 1 van de 8 interactieve workshops om zelf met nieuwe ogen te kijken naar de rol van de mens in een groter geheel.


Hieronder staan de workshops beschreven. Het programma is online


Meld je aan

Aanmelden voor een workshop kan tot uiterlijk donderdag 27 januari, 16.00 uur.

Programma

Vrijdag 28 januari 2022 


12.30 uur - Aanvang deel 1: Welkom en gesprek met Andreas Weber
- Welkom door prof. dr. Joke van Saane, rector

Enlivenment- keynote door Andreas Weber  gevolgd door dialoog met vragen/input uit publiek 


13.45 uur - Aanvang deel 2: Lezingen en workshops

- Acht workshops via break-outrooms

15.15 uur - Aanvang deel 3: Terugkoppeling en presentatie strategisch plan

- Plenaire terugkoppeling en vooruitblik door Lotte Huijing

Feestelijke presentatie strategisch plan door Joke van Saane 


15.55 uur - Dank en afsluiting door Joke van Saane

Enlivenment-keynote door Andreas Weber 

Culture as Aliveness. Creating ecological reciprocity 

‘Living beings make up one interrelated, embodied whole, and humans comprise only a fractional portion of this whole’, alsdus biosemioticus dr. Andreas Weber. In zijn bijdrage zal Weber een aantal centrale uitgangspunten van zijn Enlivenment perspectief delen. Hij ontvouwt een wereldbeeld dat is gebaseerd op de fundamentele interdependentie en verwevenheid van bestaansvormen op deze planeet. Hierna volgt een gezamenlijk gesprek om te verkennen wat dit Enlivenment perspectief betekent voor de theorieën en praktijken van rechtvaardig en zorgzaam samenleven die op de Universiteit voor Humanistiek onderzocht en onderwezen worden. 

(De voertaal van dit onderdeel van de Dies Natalis is Engels. )


Workshop 1

Re.Imaginary

PDF-bestandSiri Pisters & Anke de Vrieze (12-30 deelnemers)

‘How can we begin to move toward ecological and cultural sustainability if we cannot even imagine what the path feels like?’ (Robin Wall Kimmerer)

Klimaatverandering, pandemie, polarisatie. Het is vandaag de dag niet moeilijk om je zorgen te maken over de staat van de wereld. Dit kan gevoelens van angst, onmacht, twijfel en schuld oproepen. Bovendien lijken deze vraagstukken veelal te groot en te overweldigend om als individu een bijdrage aan te leveren. Het maakt het ook moeilijk om je voor te stellen hoe een meer duurzame en rechtvaardige wereld eruit zou kunnen zien. En waar je inspiratie uit zou kunnen putten om aan die wereld een positieve bijdrage te leveren. 

In deze workshop gaan we op zoek naar inspiratie. We werken met verbeelding en verkennen andere perspectieven op de relatie tussen mens en natuur. We maken hierbij gebruik van creatieve en ervaringsgerichte methoden.
 

Workshop 2

Inleefoefening Lab Toekomstige Generaties

PDF-bestandMiranda Willems & Jan van de Venis (20-100 deelnemers)

Het Lab streeft ernaar dat partijen in de samenleving bij belangrijke beslissingen rekening houden met de belangen en het welzijn van toekomstige generaties. In Nederland en in de rest van de wereld. We willen dat de samenleving waarin de komende zeven generaties zullen leven duurzaam is; inclusief en groen. We werken met verschillende methodes aan de problemen die toekomstige generaties raken en ontwikkelen tools om beter rekening met hen te houden. Meer informatie over het Lab: www.labtoekomstigegeneraties.nl.  

Tijdens deze sessie gaan we samen het experiment aan: naar de mooist mogelijke toekomst voor de Universiteit voor Humanistiek. Wat gebeurt er als we ons inleven in de wereld van onze toekomstige generaties; onze (achter) kleinkinderen? Welke toekomst willen we doorgeven? We gaan ons inleven in die mooist mogelijke toekomst, met Future Thinking instrumenten en tools. Eerst terug naar waar we vandaan komen, het verleden; onze voorouders op wiens schouders we staan. Dan via het heden naar de toekomst. 


Workshop 3

Rouwcirkel - Deze workshop is helaas vol. Je kunt je hier niet meer voor aanmelden

-PDF-bestandNienke van Ittersum (8 deelnemers)

Rouw is een normale menselijke reactie op verlies of te verwachten verlies. Sinds mensenheugenis geven we haar in onze cultuur vorm op allerlei verschillende manieren. Zoals met een waken, een uitvaart, of herdenkingsceremonie. Klimaatrouw wordt in de psychologie echter toch als iets redelijk nieuws beschouwd. Deze verlieservaring duurt langer dan het verlies van een individu (namelijk decennia of zelfs meer dan een eeuw lang) en betreft onze gehele wereld. Wat betekent dit voor ons als mensen? Een (geanticipeerd) verlies van een veilige toekomst, het verdriet en de angst om levende soorten kwijt te raken, schuld of schaamtegevoelens in relatie tot ons onvermogen genoeg te doen om het verlies te voorkomen, en nog veel meer. Doordat klimaatrouw redelijk nieuw is, bestaan er nog geen culturele praktijken en rituelen binnen onze samenleving om haar te verwerken en samen vorm te geven. Met de Klimaat Rouwcirkel experimenteren we met een nieuwe rituele praktijk. Welkom!

Workshop 4

The Work that Reconnects. Aanwezig zijn voor het leven.

-PDF-bestandManon Danker (8-30 deelnemers)

Hoe houd je verbinding met de Aarde terwijl ze zo bedreigd wordt? De kans is reëel dat je overweldigd wordt door al het nieuws over klimaatverandering, verlies aan biodiversiteit en de plastic soep. Steeds meer mensen maken zich zichtbaar zorgen en velen van ons ervaren verdriet. Wat als dit verdriet een teken is van je wens dat iets verandert? In deze workshop kijken wij naar hoe gevoelens ons informeren en naar hoe wij aanwezig kunnen blijven voor de uitdagingen waar wij voor staan. In een uur doorlopen wij vier opeenvolgende fasen. Deze helpen ons te ervaren dat we sterker en creatiever zijn dan we denken. 

Dankbaarheid geeft ons voeding. Kijken naar onze pijn voor de wereld en elkaar kunnen steunen in deze vaak eenzaam gedragen gevoelens, is bevrijdend en geeft ons kracht. Kijken met nieuwe ogen verruimt onze inzichten en helpt ons op weg om vorm te geven aan de veranderingen die we willen zien in de wereld. 


Workshop 5

Verweven humanisme - Deze workshop is helaas vol. Je kunt je hier niet meer voor aanmelden

-PDF-bestandCaroline Suransky en Henk Manschot (10- 30 deelnemers)

De grote mondiale opgaven van deze tijd zijn onlosmakelijk verbonden met fundamentele vragen over mens-zijn in relatie tot de aarde, waarvan wij deel uitmaken. Connolly bekritiseert vormen van hedendaags humanisme met een modernistisch- en antropocentrisch mensbeeld, waarin de mens wordt voorgesteld als autonoom individu en de wereld maakbaar naar de verlangens van de mens. Toch wil hij humanisme niet opgeven. Hij pleit voor een Entangled Humanism dat uitgaat van ‘verstrengeling’ of ‘verwevenheid’, d.w.z. wederzijdse afhankelijkheidsrelaties tussen alle verschillende bestaansvormen op aarde. 

In deze workshop doordenken we samen wat dat zou kunnen betekenen voor humanisme. We verkennen onder andere hoe de voor het humanisme belangrijke uitgangspunten en concepten, zoals zelfbeschikking, pluralisme en soevereiniteit, nieuwe invullingen zouden kunnen krijgen in de 21e eeuw, waarin klimaatverandering een belangrijke rol speelt in het streven om een ‘menswaardig bestaan voor iedereen’ mogelijk te maken. 


Workshop 6

Klimaatrechtvaardigheid

- PDF-bestandChihiro Geuzebroek (14 deelnemers)

In deze workshop verkennen we door middel van een oefening wat er voor nodig is samen te werken voor klimaatrechtvaardigheid vanuit verschillende posities in de samenleving: van klimaatprivilege tot verschillende posities van systemische onderdrukking.

Workshop 7

Verkenningen duurzaamheid en humanisme

-PDF-bestandSteven de Grauw (4-24 deelnemers)

Wil je meedenken over de ontwikkeling van het nieuwe programma Ecohumanisme van het Humanistisch Verbond? We kunnen jouw denkkracht goed gebruiken. In deze workshop denk je eerst individueel na over de vraag wat een humanistisch perspectief op de ecologische & klimaatcrisis kan zijn. Vervolgens onderzoeken we samen welk perspectief het meest vernieuwend, verbindend en activerend is. Hiervoor gebruiken we de 1-2-4-all methode. De opbrengst van de workshop zullen we gebruiken voor de ontwikkeling van cursussen, workshops, evenementen en acties vanuit het Humanistisch Verbond.


Workshop 8

Verlies en betekenis in het licht van de klimaatcrisis. Een contemplatieve dialoog.

-PDF-bestandEvanne Nowak (max 12 deelnemers)

Het merendeel van de Nederlanders maakt zich ernstig zorgen over klimaatontwrichting.  Piekerend achter live-feeds van bosbranden overstromingen, worden we heen en weer geslingerd tussen ontkenning, ontreddering en alarmerende oproepen tot handelen. 

Bewustwording van de ecologische crisis kan een gekmakende ervaring zijn die alles op losse schroeven zet; wie we zijn, wat een goed leven betekent, waarop we kunnen vertrouwen, hoe we onze toekomst voor ons zien en wat we daarin te doen hebben. Hoe kunnen we leren spreken over onze zorgen, zonder in fatalisme of vals optimisme te belanden? Hoe kunnen we luisteren naar waar we van wakker liggen, erkennen hoe diep we in de problemen zijn?

In een online contemplatieve dialoog onderzoeken we op een gestructureerde manier wat er voor ons op het spel staat. We vertragen, verstillen, doorvoelen en gaan op zoek naar essenties.


Illustratie door: student Jovi Lumadjeng


Meld je aan



Contactpersoon Esther de Man, e.deman@uvh.nl
Locatie Online
E-mail dies@uvh.nl
Datum 28-1-2022