Nieuwsoverzicht
Sport en humanisme? Vervolg
5 June 2013In de vorige aflevering heeft Bert Gasenbeek zijn persoonlijke visie gegeven op de centrale kenmerken van humanisme. Deze keer kijkt hij naar de praktijk en de theorie van het humanisme binnen de NCS. Hij plaatst ze tegen de achtergrond van een vijftal humanistische beginselen.
Notities van een lezer 5
5 June 2013Bert Gasenbeek bespreekt weer een paar interessante boeken. Zijn bevindingen zijn weer te lezen in het blad De Vrijdenker, van mei 2013, maar ook via onze website. .
Voorzittter HHC in IHEU bestuur gekozen
29 May 2013Onze voorzitter, Rein Zunderdorp, is op 25 mei gekozen tot bestuurslid van de International Humanist and Ethical Union (IHEU). Rein heeft onlangs de voorzittershamer van het van het Humanistisch Verbond overgedragen aan zijn opvolger, Boris van der Ham. Op de site van het Humanistisch Verbond is een interview met Rein te lezen naar aanleiding van zijn benoeming. "Nederland hoort er weer bij en ik kan mijn humanistische ervaring en netwerk nuttig inzetten", aldus Rein Zunderdorp.
Militaire tehuizen in Den Helder in vogelvlucht.
7 May 2013In april dit jaar is een nieuw militair tehuis, een zogenaamd ECHOS Home, in fort Erfprins in Den Helder geopend. Naar aanleiding hiervan is een boekje utgebracht over de geschiedenis van de militaire tehuizen in deze marinestad. De samenstellers van het boekje, Cees Rondèl en Cees van der Mast, hebben deze geschiedenis in een breder kader geplaatst. Het resultaat is een mooi en leesbaar boekwerkje over de geschiedenis van militaire tehuizen in Nederland waarin alle denominaties aan bod komen. Zo ook het Humanistisch Thuisfront en haar Humanistisch Militaire Tehuizen.We hebben aan dit boekje bijgedragen met een foto van In 't Adlerhuis anno 1952 uit onze collectie. In dit gebouw in Amersfoort was het eerste humanistisch militair tehuis gevestigd. Van Rob Disveld zijn de afbeeldingen van het HMT in legerplaats Seedorff afkomstig.De auteurs hebben eveneens dankbaar gebruik gemaakt van het jubileumboek van de Dienst Humanistisch Geestelijke Verzorging bij de krijgsmacht, Van pioniers tot professionals. Dit boek is door ons gedigitaliseerd en is op onze website, als PDF bestand, gratis in te zien of te downloaden. Kijk onder BRONNEN bij 'Kernteksten humanisme'- Humanistisch Verbond. Het boekje is op 24 april, tijdens de opening van het ECHOS home, aangeboden aan de Commandant der Zeestrijdkrachten, vice-admiraal Matthieu Borsboom.
Sport en humanisme?
19 April 2013Bert Gasenbeek heeft voor de website van de Nederlandse Culturele Sportbond (NCS) een artikel geschreven over sport en humanisme. In dit artikel, eerste in een reeks, legt hij uit wat humanisme volgens hem en voor hem betekent.
In memoriam: Cor de Ronde (1925-2013)
18 April 2013(Foto: Lydia van Marissing) Op 4 april 2013 is Cor de Ronde overleden. Zijn leven lang is hij lid geweest van sportclub Feyenoord, waar hij van juni 1936 tot medio 1959 in diverse elftallen heeft gevoetbald. Hij sloeg vrijwel geen enkele Ledenvergadering over en was, zolang zijn gezondheid het toeliet, een trouw bezoeker van de Kuip.Cor was vanaf het begin lid van zowel de Partij van de Arbeid als het Trefpunt Levensovertuiging in de PvdA. Als voorzitter van het Humanistisch Verbond van 1977 tot 1987 heb ik nauw met hem samengewerkt als vice-voorzitter van het HV en als voorzitter van de Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) en het Contactcentrum Openbaar Onderwijs (CBOO). Hij was in diezelfde periode burgemeester van Brielle na daarvoor lid van provinciale staten van Zuid-Holland, wethouder in Gorinchem en burgemeester in Bergambacht en Ammerstol te zijn geweest. Hij was een strijdbaar humanist en sociaal-democraat die de humanistische stroming binnen het PvdA-Trefpunt lange tijd heeft vertegenwoordigd. In 1981 was hij een van de oprichters en de eerste voorzitter van het Humanistisch Vredesberaad dat zich onder andere verzette tegen de plaatsing van kruisraketten in Nederland. Hij zette zich in voor de humanistische geestelijke verzorging in de krijgsmacht en voor de toenmalige humanistische militaire tehuizen. Ook was hij lid van de maatschappelijke adviesraad voor de krijgsmacht. Dankzij hem werd ik mij in de jaren zeventig bewust van het belang van het openbaar onderwijs waar alle geledingen uit de samenleving welkom zijn en leren omgaan met elkaar in actieve verdraagzaamheid. In die tijd kwamen er in het HV stemmen op om humanistische scholen op te gaan richten. Hij verzette zich daar met succes tegen waardoor de humanistische beweging in Nederland een belangrijke steunpilaar voor het levensbeschouwelijk pluriforme openbare onderwijs was en is. Het is mede daardoor
Notities van een lezer 4
17 April 2013Onlangs is de vierde editie van , door Bert Gasenbeek, gepubliceerd in het verenigingsblad van De Vrije Gedachte; de Vrijdenker. Ook dit keer bespreekt hij een paar boeken die hij de moeite van het lezen waard vindt, of niet.
Boekproject Piet Spigt van start
17 April 2013Onder bezielende leiding van Bert Gasenbeek wordt dit jaar gewerkt aan een nieuwe publicatie over Piet Spigt (1919-1990). Spigt was vrijdenker én humanist en heeft binnen de vrijdenkersbeweging en in het Humanistisch Verbond een prominente rol gespeeld. Het nieuwe boekwerk zal naar verwachting april 2014 worden uitgebracht. Spigt was autodidact. Hij las enorm veel en heeft ook veel geschreven over de boeken en auteurs die hij las. Hij had een brede belangstelling en studeerde Nederlands, Filosofie en Geschiedenis. Op 13 april overhandigde dochter Petra Spigt aan Bert Gasenbeek (directeur van het Humanistisch Historisch Centrum), het eerste exemplaar van de bundel P. Spigt (1919-1990); Notities van een lezer. Op de bonnefooi. Gasenbeek - eveneens vrijdenker en humanist - is een groot bewonderaar van Piet Spigt. Hij wil met zijn publicatie recht doen aan de grote rol van Spigt in het vrijdenken en humanisme. Naar aanleiding van het verschijnen van bovengenoemd boek heeft De Groene Amsterdammer een artkeltje over herinneringen aan 'oom-Piet' (Piet Spigt) geplaatst.
Het HHC krijgt uniek boek.
12 February 2013Onlangs zijn we in het bezit gekomen van een zeer bijzonder boek dat ooit van Jaap van Praag is geweest. Het betreft een exemplaar van het boek Wordende Wereld. Geschiedenisboek ten dienste van het kaderonderwijs dat vóór de Tweede Wereldoorlog door Jaap is geschreven. Het boek behandelt ‘een algemene wereldgeschiedenis met Nederland als centrum’, vanaf de Klassieke Oudheid tot aan de jaren ’30 van de vorige eeuw. Dit werk was bedoeld als lesmateriaal voor werkgroepen en kaderscholen. In zijn ‘Ten geleide’ spreekt Jaap van Praag over ‘een paedagogisch “novum”, immers het richt zich tot het publiek dat tot dusverre van stelselmatig geschiedenisonderwijs verstoken bleef; de volwassen arbeider’. Het geschiedenisboek is in 1938 uitgegeven voor het Instituut voor Arbeidersontwikkeling door De Arbeiderspers te Amsterdam.. Op zich is dat niet zo’n zeldzaam maar er is meer. Dit exemplaar is na de Tweede Wereldoorlog door Van Praag zelf bewerkt voor een tweede druk. Zo heeft hij op talloze bladzijdes in de kantlijn opmerkingen en aanvullingen geplaatst. Op de titelpagina heeft hij zijn titel – Drs. – in Dr. veranderd en het jaar 1938 doorgestreept en veranderd in 1948. Jaap heeft ten slotte ‘Tweede druk’ op de titelpagina geschreven (zie afbeelding). Het boek stond bij Wim Geerts te Ermelo in de boekenkast en hij heeft het aan ons geschonken. Geerts is lid van het eerste uur van het Humanistisch Verbond (HV). Gedurende de jaren ’50 en ’60 van de vorige eeuw humanistisch raadsman in arbeiderskampen. In 1952 was hij lid van de Commissie Humanistisch Jeugdbeweging van het HV. We weten niet of er ooit een tweede druk is verschenen van dit boek. Dit exemplaar echter met aantekeningen van Jaap van Praag mag gerust een uniek exemplaar worden genoemd. We zijn er bijzonder blij mee.
Spektakel aan de Hamburgerstraat
1 November 2012Op vrijdagmiddag 12 oktober is officieel een einde gekomen aan een voor het HHC grootschalig archiefbewerkingsproject. Een jarenlange samenwerking tussen Humanistisch Historisch Centrum, Het Utrechts Archief en Archiefbewerkingsbureau Allbidigit werd bekroond met de officiële overdracht van ongeveer 100 strekkende meters aan humanistische archieven, van het HHC naar Het Utrechts Archief. Tijd dus voor een feestje. De refter van de voormalige Paulusabdij, nu het visitekaartje van Het Utrechts Archief, vormde een schitterende en sfeervol decor voor de middag.
Notities van een lezer 3
24 October 2012In het blad De Vrijdenker van oktober 2012 staat wederom een column van Bert Gasenbeek waarin hij relevante boeken bespreekt. Voor het artikel klik op .
Alle publicaties van Jaap van Praag op één plek!
24 October 2012J.P. (Jaap) van Praag (1911-1981) heeft een enorme invloed gehad op de ontwikkeling van het moderne humanisme in Nederland en was een van de initiatiefnemers tot de oprichting van het Humanistisch Verbond, waarvan hij lange tijd voorzitter is geweest. Ook was hij betrokken bij de oprichting van het Nederlands Gesprek Centrum, de International Humanist and Ethical Union (IHEU) en het Humanistisch Instituut voor Ontwikkelingssamenwerking (HIVOS). Bovendien was hij actief binnen de PvdA en lid van de Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland. Maar bovenal was hij een enorm inspirator met zijn vele artikelen in tal van tijdschriften en bladen, zijn redes en radiovoordrachten. In de publicatie J.P. van Praag: vader van het moderne Nederlandse humanisme (1997), onder de redactie van Peter Derkx en Bert Gasenbeek en J.P. van Praag : om de geestelijke weerbaarheid van humanisten (2007), samensteller Peter Derkx, zijn de belangrijkste teksten betreffende het moderne humanisme van zijn hand opgenomen. Eerstgenoemd werk bevat een van trefwoorden en registers voorziene bibliografie van het werk van J.P. van Praag aangaande het moderne georganiseerd humanisme door Pieter Edelman. De hierin vermelde artikelen, columns, boekbesprekingen etc., uit kranten, bladen en tijdschriften, zijn nu op het Humanistisch Historisch Centrum beschikbaar voor bestudering en om te kopiëren. De circa 580 items (met slechts enkele omissies) in de oorspronkelijke typografie, beslaan een negental ordners, Bert Bouman (medewerker HHC)
Symposium over godsdienst en onderwijs
24 October 2012Op 16 november wordt in het Tropentheater te Amsterdam een symposium gehouden over godsdienst in onderwijs en samenleving. Een keur aan toonaangevende sprekers zal zijn licht laten schijnen op godsdienstonderwijs en de rol van godsdienst in de Nederlandse samenleving. De voertaal is Engels. Voor meer informatie zie de speciaal hiervoor ingerichte website Public of Private. Religion in education and society.
Prominent humanist Paul Kurtz overleden
24 October 2012Op 20 oktober is Paul Kurtz overleden. Kurtz geldt als een van de belangrijkste Amerikaanse humanisten van na de Tweede Wereldoorlog. Hij heeft aan de wieg gestaan van een aantal humanistische en atheïstische organisaties, zowel nationaal als internationaal. Kurtz is 86 jaar oud geworden. Een in memoriam van de hand van Bert Gasenbeek is te lezen op de site van Human.nl.
Stage lopen bij het HHC?
2 October 2012Het HHC staat open voor (onderzoeks)stages voor masterstudenten van de opleidingen Humanistiek, Geschiedenis en Archivistiek. In een kleinschalige omgeving is er voor studenten die zelfstandigheid en veel eigen initiatief op prijs stellen, de mogelijkheid om een op maat gesneden stage-onderwerp te ontwikkelen. Helaas is het niet mogelijk om een stagevergoeding te verstrekken en ook de reiskosten worden niet vergoed. Voor meer informatie kan je contact opnemen met: Drs. Bert Gasenbeek (directeur): tel: 06-22759878 bg@uvh.nl Onderstaand een aantal mogelijke stage-onderwerpen: De relatie tussen het oprichten van het Humanitas, het Humanistisch Verbond (HV) en de PVDA. De relatie tussen de ontwikkeling van de vrijdenkersvereniging De Vrije Gedachte en het HV in de periode 1945 – 1965. Humanisme en parlementaire politiek. Humanisme en de ‘club van Rome’ begin jaren ’70. Humanistisch geestelijke verzorging en professionaliseringskritiek tijdens HOI periode 1977-1989. De humanistische visie op maatschappelijke thema’s als echtscheiding, positie van de vrouw, opvoeding etc. Geschiedenis van plaatselijke gemeenschappen van het HV. De betekenis van het Nederlands Gespreks Centrum (doorbraak initiatief) voor het georganiseerde humanisme. De betekenis voor de ontwikkeling van het (georganiseerde) humanisme en vrijdenken van belangrijke humanisten/vrijdenkers als Jan Brandt Corstius, Garmt Stuiveling, H. Polak-Schwartz, Piet Spigt, Anton Constandse, Max Rood, Hein Roethof, Ribbius Peletier etc. De relatie humanisme – islam.
In memoriam Ans Spigt-Van Blijenburgh (1921-2012)
16 August 2012Op 12 juli overleed toch nog onverwachts Ans Spigt – Van Blijenburgh, humanistisch opvoedster op papier en in de praktijk. Ans Spigt, weduwe van de in vrijdenkerskringen bekende Piet Spigt, werd tijdens de uitvaartbijeenkomst door haar drie dochters gememoreerd als een moeder die, weliswaar van huis uit streng godsdienstig, op een humanistische wijze haar kinderen opvoedde. Dat wil zeggen een warme, vrije maar ook op eigen verantwoordelijkheid gerichte opvoeding. Voor Ans verbeeldde De Schepping van Adam (1511) van Michelangelo in de Sixtijnse kapel in Vaticaanstad goed haar loskomen van de godsdienst. Ans is ondermeer bekend van haar columns in het vrouwenblad Margriet en het verenigingsblad Humanist van het Humanistisch Verbond. Haar ‘kursiefjes’ in Humanist, die zij tot 1979 ruim zeventien jaar vulde, werden geroemd om hun menselijke aard omdat ze de lezers van dit zeer serieuze blad liet meeleven met het wel en wee van een gewoon (humanistisch) gezin, met de kat, met de schildpad en de bejaardenclub. Daarnaast gaf ze in haar rubriek de lezers van Margriet - op voor toen vrijmoedige wijze - advies over ondermeer relatieproblemen. Tijdens de afscheidsbijeenkomst op 18 juli dacht ik met bewondering terug aan deze sterke en zelfstandige vrouw aan wie ik op 14 oktober 2006 het eerste exemplaar van de bundel God noch autoriteit, geschiedenis van de vrijdenkersbeweging in Nederland kon aanbieden. Dat deed ik ter nagedachtenis aan haar man Piet Spigt (1919-1990), uitnemend vrijdenker en verspreider van het gedachtegoed van het vrijdenken. Een paar jaar geleden schonk Ans aan het HHC de dagboekcahiers van Piet. Is het niet tijd voor een gedegen boek over deze belangrijke humanist en vrijdenker?
Notities van een lezer deel 2
1 August 2012Bert Gasenbeek heeft in zijn rubriek 'Notities van een lezer', in het juninummer van het blad De Vrijdenker, opnieuw een aantal interessante boeken besproken. Wilt u weten welke? klik hier op .
Jaarverslag 2011 Humanistisch Historisch Centrum
20 June 2012voor een overzicht van het jaarverslag over 2011 van het Humanistisch Historisch Centrum.
Notities van een lezer
6 June 2012Met ingang van april 2012 is Bert Gasenbeek, directeur van het HHC en onderzoeker geschiedenis van het humanisme, begonnen met de rubriek 'Notities van een lezer' in het vrijdenkersblad De Vrijdenker. Als vrijdenker die een brede agenda van vrijdenken aanhangt – de onvoorwaardelijke en systematische twijfel ten aan zien van alle waarheden op alle gebieden van het menselijk bestaan – bespreekt hij vooral boeken op de gebieden geschiedenis, literatuur, vrijdenken, humanisme en politiek. in het aprilnummer 2012 van De Vrijdenker.
Alliantiedag 2012
15 March 2012De Alliantiedag 2012 wordt gehouden op Wereldhumanismedag, 21 juni. De titel van de dag zal zijn : 'Onuitzetbaren in beeld'. Het is een netwerkdag voor bestuurders, medewerkers en vrijwilligers van humanistische organisaties. Maar ook andere geïnteresseerden zijn van harte welkom. Elk jaar staat een actueel onderwerp centraal. Dit jaar staan zogenaamde onuitzetbare asielzoekers centraal. Een dag met film, debat en ontmoeting. Deze dag wordt georganiseerd door de Humanistische Alliantie. Op www.onuitzetbareninbeeld.nl vindt u alle informatie over het programma, het thema en kunt u zich aanmelden.
Scriptieprijs Vrijdenken 2012
9 March 2012In navolging van 2006, 2008 en 2010 zal vrijdenkersvereniging De Vrije Gedachte dit jaar de tweejaarlijkse scriptieprijs vrijdenken a 500 euro vergeven. Iedereen kan zich aanmelden voor deze competitie. Voor meer informatie kunt u de openen. Hierin staan de voorwaarden, de procedure en de deadline. Wij wensen de deelnemers veel succes!
